КАКО СО ПРАВИЛНА ИСХРАНА  ДА  ГО ПОБЕДИМЕ  ЛОШИОТ  ХОЛЕСТЕРОЛ?

Што претставува холестеролот во нашето тело?

Холестеролот е составен дел на нашиот организам, важен за функционирање на нашето тело, структурна единка на сите клеточни мембрани, а во одредени органи има и специфична улога како што  е:

1.Синтезата на холната киселина во хепатоцитите,

2.Синтеза на стероидните хормони,

3.Хормоните во кората на надбубрежната жлезда,

4.Половите жлезди

5.Како и транспортот на витамините А, Д, Е и К.

Потеклото  на  холестеролот е ендогено и тоа: 2/3  се синтетизира во нашето тело односно  во  јетрата, а до негова синтеза може да дојде и во слузокожата на надбубрежната жлезда, а од таму преку крвотокот се транспортира во организмот. Додека пак преостаната 1/3 од холестеролот во нашето тело се внесува преку храната.

Затoa е многу важно како ќе се храниме за да не се доведеме во состојба на непотребно зголемување на вредностите на ЛДЛ холестеролот,  односно лошиот холестерол, кој може да биде ризик фактор за атеросклероза т.е не флексибилност на артериите  која настанува во внатрешноста на артериите создавајки плак (атером) а тој атером е направен од холестерол,масни наслаги,врзивни ткива кој  го намалуваатили скроз изостанува дотокот на крв и кислород  до органите,во зависност од  локализацијата на тој атером   може да бидат  зафатени повеке органи предизвикувајки (мозочни удари,срцев  удар, бубрежни инсуфициенции, некроза на екстремитети  итн).

Како да го спречиме овој процес на природен начин преку здрава изхрана?

Многу е важно што е можно повеќе да се  избегнува  храна  со заситени масни  киселини од животинско потекло како и преработени и конзервирани месни производи како колбаси, паштети и салами како и изнутрици, слезина, бубрези и сл. Потоа намалете и со полномасни млечни производи како путер и кајмак; рафинирани шекери и масла  како што се чипсови, смоки, пецива, кечап, мајонез, сланина, чварки, конзервирана храна, газирани  пијалоци.

Најдобар начин да се избегне непотребното зголемување на лошиот холестерол е преку употребува на моно не заситени масни киселини  како лененото масло, масло од орев, масло од авокадо и слично. Користењето на полинезаситените масни киселини во исхраната, како што се  сонцогледовото масло и маслото од репка треба  да биде умерен односно  во  ограничени количини.

Воедно конзумирање на омега  3 и  6 масни киселини кои се застапени  во јаткастите плодови  како бадеми, лешници, фстаци и ореви, како и  рибата,  треба да се  повеќе  присутни во нашата исхрана   бидејќи тие се  чувари на кардиоваскуларното здравје, мозокот и  срцето, а исто така спречуваат развој на масни наслаги во артериите  со што  се спречува и  атеросклерозата.

Не треба да се изоставени   ниту овошјата богати со витамин Ц – лимон, портокал, грејпфрут, бобичасти  плодови  како аронија, рибизли, малини, капини, јагоди и секако авокадо. Потоа, што е можно поголема застапеност на  зеленчкот  какои карфиол, брокула, морков, цвекло, пашканат, целер, лук, кромид и праз кои се препорачува да ги конзумирате свежи, но може и како доадот при готвењето. Темнолиснат зеленчук односно спанаќот, копривата, глуварчето, кељот и прокељот; мешункастите  растенија како грав, грашак, леќа, боранија и слично.

Доколку сте во можност во оброците вклучете и амарант, хељда, просо, овесни снегулки, пченични никулци , семки од  тиква и сончоглед.

Набројаните намирници спаѓаат во макро и микро  нутриенти кои се неопходни за правилно функционирање на нашето тело. Доколку тие се секојдневно присутни во нашата исхрана , ќе  успееме да превенираме  многу заболувања, но и ефикасно да се справиме со некое заболување кое веќе се  појавило во нашиот организам.

M-р по нутриционизам Емилија Спасовска Мојсовска 

emilija.spasovska@gmail.com

контакт телефон: 078 388 889